در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزش‌های دینی می‌پردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید می‌کند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبل‌الله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزش‌های دینی یا حق نقد و مطالبه‌گری نادیده گرفته شود.

در کشاکش جنگ و بحران، «شجاعت روشنفکری» مرز میان خاموشی منفعلانه و حق‌گویی صریح را آشکار می‌کند. آنجا که وجدان و عقل بر دانش صرف پیشی می‌گیرد و حجاب علم فرو می‌ریزد، روشنفکر شجاع، اشتباه خویش را می‌پذیرد و از سیرک فریب غرب فاصله می‌گیرد.